کرم های خاکی

۱۴۰۰/۱۰/۱۶

written by : صدیقه رحیمی - کارشناس ارشد خاکشناسی

دیدگاه کشاورزان: کشاورزان وجود کرم های خاکی را با فاکتورهایی مانند راحتی شخم ورزی و آماده سازی بستر بذر، بهبود نفوذپذیری و زهکشی و افزایش در تولید محصولا زراعی را مرتبط می دانند.

تعاریف و بحث: خاک اکوسیستم پیچیده ایی است که می تواند تنوع زیاد حیات را حمایت کند. انواع مختلفی از موجودات زنده در خاک حضور دارند. انواع این جانداران به تجزیه بقایای آلی و چرخه ی عناصر غذایی خاک کمک می نماید. در واقع اگر انواع متفاوت بسیاری از موجودات در خاک حضور داشته باشد، عناصر تغذیه ای بیشتری به صورت قابل دسترس برای رشد گیاهان تبدیل خواهند شد. همچنین تنوع و مقدار بیشتر موجودات خاک شرایطی را فراهم می کند که گیاهان در برابر آفات و بیماری ها حفظ شوند.
کرم های خاکی شریک های مهم در زنجیره ی غذایی خاک هستند و به عنوان بخش مهمی از خاک های کشاورزی سالم محسوب می شوند. انواع مختلف کرم های خاکی بخش های به خصوصی از خاک را به خود اختصاص داده اند. برخی از گونه ها سوراخ های عمیقی ایجاد کرده در حالی که برخی دیگر از گونه ها فقط زیر لایه ی لاشبرگ در سطح خاک زندگی می کنند. برخی از این سوراخ ها آنقدر بزرگ است که باعث اختلاط ماده آلی و معدنی می شود. 

دالان های کرم های خاکی بیشتر حاوی آنزیم ها، باکتری ها، مواد آلی و عناصر تغذیه ای قابل دسترسی که در خاک حضور دارد می باشد. حرکت کرم های خاکی راه هایی را به درون خاک ایجاد می کند که باعث افزایش تهویه و نفوذ آب به داخل خاک می شود. مواد روغن مانندی که ناشی از بدن کرم هاست باعث بهم چسبیده شدن ذرات خاک به یکدیگر و از این طریق باعث افزایش پایداری خاکدانه های خاک می شود. کرم های خاکی اهمیت زیادی در سیستم های کشاورزی بدون شخم ورزی دارند، زیرا آن ها به عنوان مهمترین نمایندگان برای زیر و رو کردن خاک هستند و همچنین برای چرخه ی عناصر تغذیه ای و تجزیه مواد آلی خاک ضروری اند.

بررسی و مدیریت: مدیریت خاک به طور مستقیم بر جمعیت موجودات خاک به دلیل آماده کردن منبع غذا بسیار تاثیر می گذارد. بقایای گیاهی و پوشش گیاهی نیز می تواند باعث افزایش تنوع و حضور جانداران خاک شود. آفت کش ها در گروه های simazine, triazine, carbamate و کود های شیمیایی حاصل از آمونیاک بدون آب می تواند جمعیت موجودات خاک را سرکوب و متوقف سازد. اگرچه شخم ورزی برای تجزیه بقایای گیاهی لازم است اما این عمل می تواند به تخریب زیستگاه های موجودات زنده نیز منجر شود. همچنین هدر رفت بقایای سطحی که به عنوان منبع غذایی کرم های خاکی است، جمعیت آن ها را کاهش دهد.
 

---